كدخبر: ۲۳۷۵
تاريخ انتشار: ۱۶ دي ۱۳۹۱ - ۱۸:۱۰
print نسخه چاپي
send ارسال به دوستان
اختصاصی نظرآنلاین:
اصالت ایده در کانسپچوال آرت
مارسل دوشان گفته است: «واقعیت این است که من تفکرات ضداجتماع داشتم. وقتی یک چرخ دوچرخه را روی یک چهارپایه گذاشتم که چنگک‌هایش رو به پایین بود، نه هیچ ایده‌ای حاضر-آماده داشتم و نه از چیز دیگری. فقط من‌باب تفریح بود. این نوع تفریحی بود که در ذهن داشتم.»
اختصاصی نظرآنلاین/دکترعلیرضا نوروزی طلب
نگرش پست‌مدرن در پی ایجاد ارتباط میان سنت و مدرنیته است و مضامین آن چندان باهم سازگار نیستند. تغییر دایمی چشم‌اندازها و تحول دایم افق‌ها بدون هرگونه معیار مشترک! زبان، واقعیت را می‌سازد. کولاژ (Collage) به صورت اصلی‌ترین تکنیک هنری عصر حاضر درمی‌آید. کثرت چشم‌اندازها به پراکندگی تجارب هنری می‌انجامد. هر ایده‌ای که به ذهن می‌رسد بدون تعمق و بلافاصله مورد اجرا قرار میگیرد.اصالت ایده به اصالت اجرا منجر می شود. بدون هرگونه ملاک و دستورالعمل از پیش تنظیم شده! مونتاژ و ترکیب همه سبکها و شیوه‌ها در همه دوران‌ها، بدون مرزبندی بین سنت و مدرنیته! پسامدرن مرحله‌ای از تاریخ جهان غرب است که عقل و خرد دوران مدرنیته را زیر سؤال می‌برد و آن را از اعتبار و سندیت می‌اندازد.
اکثر فیلسوفان واژه «پسا مدرنیسم» را برای اشاره به نهضتی به کار می‌برند که در دهه 1960 شکل گرفت و دوران آن به طور جدی در 1975 به پایان رسید و از آن شور و نشاط اولین (اولیه) فرو افتاد. پسامدرنیسم مدعی رد اکثر ارکان فکری تمدن امروزی غرب است. اگر مدرنیته براساس نقد سنت‌ها شکل گرفت و همواره متکی به سخت نقادانه پیش رفت، پست‌مدرنیته، سنت‌های مدرنیته را به نقد کشید.
در سال 1908 سخنگوی فتوریست‌ها «مارینتی» نجات هنر ایتالیا را در گرو سیلاب بستن به مرزها و رهایی از سلطه آکادمیک استادان نقاشی و رهایی از مرده ریگ باستان‌شناسی و تجارت اجناس عتیقه، اعلام کرد.
پس از آن دادائیست‌ها، نسل پس از جنگ جهانی اول، با نگاهی تردیدآمیز به هنر و جامعه،‌ علیه هر نوع اصل و ارزش و انضباطی که عالم هنر به خود دیده بود، بیانیه صادر کردند و تمام اصول و مبانی شناخته شده در هنر ار محکوم و طرد کردند. استهزاء و طنز و طغیان و لجاجت و ریشخند نسبت به همه اصول هنر نقاشی و عصیانگری علیه هر آنچه که تاکنون هنر شناخته شده، منشأ و ایده هنر دوران پست‌مدرن قرار گرفت.
«مارسل دوشان» نقاش فرانسوی گریزان از جنگ (1968-1887) یکی از بنیانگذاران و از مطرح‌ترین و کارآمدترین هنرمندانی بود که با اشیاء حاضر آماده (ready- made) کانسپچوال آرت را به عنوان یکی از گرایش‌ها و جریانهای هنری پست‌مدرن، مطرح و تثبیت کرد.
در کانسپچوال آرت، هر شی‌ء و وسیله‌ای به معنای کلی و عام آن، چه آثار طبیعی یا صنعتی یا هنری، می‌تواند واسطه‌ای برای بیان فکر و ایده هنرمند باشد.
محتوای این هنر رسانه‌ای یا هنر اطلاعات، ایده هنرمند است. در نتیجه ایده، هنر است و دیگر ساختار بیان و صورت محسوس دیداری و یا شنیداری و نشانه‌ای به عنوان «صورت هنری» هیچ اهمیتی ندارد. از همین‌روست که «لیوتار» می‌گوید:
آثار هنری مارسل دوشان موسوم به «حاضر و آماده» چیزی برای گفتن ندارند و کاری هم صورت نمی‌دهند. جز اینکه به گونه‌ای فعال و تقلید آمیز این فرایند دایمی سلب مالکیت از پیشه نقاشی یا حتی خلع ید از هنرمند بودن را مشخص می‌سازد.
کانسپچوالیسم پیشنهاد کردن یک رفتار ذهنی است. این رفتار ذهنی همان ایده‌ای است که هنر نامیده می‌شود.
کانسپچوال آرت، بیان ایده هنرمند به مفهوم مطلق و فارغ از هرگونه قید و مرز به معنای اعم است که به واسطه ارایه یا پیشنهاد شی‌ء ساخته شده و حاضر و آماده ایده‌ای را در فرم بیان هنری تجسم می‌بخشد و یا حامل اندیشه و تفکر و مفهومی است که فرم تجسمی ارایه شده حامل (رسانه) آن است. چگونگی و نحوه بیان در صورت تجسمی هیچگونه اهمیتی ندارد. مهم ایده هنرمند است، در ساختار محسوس بیان و نحوه ارسال پیام اشیاء برای بیان ایده هنرمند از کارکرد معمول خویش خارج می‌شوند و به صورت دالی درمی‌آیند که مدلول آن «ایده»‌ است. حتی تفکرات ضداجتماع و دست‌انداختن و تفریح، هم می‌تواند به عنوان «ایده» در کانسپچوال آرت مطرح شود.
مارسل دوشان گفته است: «واقعیت این است که من تفکرات ضداجتماع داشتم. وقتی یک چرخ دوچرخه را روی یک چهارپایه گذاشتم که چنگک‌هایش رو به پایین بود، نه هیچ ایده‌ای حاضر-آماده داشتم و نه از چیز دیگری. فقط من‌باب تفریح بود. این نوع تفریحی بود که در ذهن داشتم.»
نطفه کانسپچوال آرت در ایده دادائیست‌ها در 1916 بسته شد. منهدم کردن هر نوع اصول و ارزش و انضباطی که عالم هنر به خود دیده است، اصلی بود که دادئیسم مبتنی بر آن شکل گرفت. یک ایده می‌تواند سرنوشت تاریخ هنر را تغییر دهد.
اصالت ایده در کانسپچوال آرت فارغ از اصالت فهم مخاطب نیست. فهم مخاطب یا قوای فاهمه او،‌ ایده هنرمند را دریافت یا بازسازی یا در ساختن آن مشارکت می‌کند.
موج نو در هنر منجربه تولید خیل انبوهی از آثار «جفت‌وجورکاری»‌ و «تندیس‌سازی خرت‌وپرتی» ترکیب قطعات قراضه اتومبیل و ماشین‌های اسقاطی «هنر قراضه‌بندی» ساختن اسکله حلزونی توسط مجسمه‌ساز آمریکایی، رابرت اسمیتون (1973-1928) (تحت عنوان هنر خاکی یا هنر محیط‌زیستی)، وصله چسبانی (کلاژ) بوم شکل‌دار، حادثه هنری و هنر اتفاقی و نظایر آن شد.
* نام:
ايميل:
* نظر: