برنامه آتی نظرگاه
رونمایی کتاب "آشنایی با منظر (گردشگری منظر)" | دوشنبه ۱۷ تیر ماه ۱۳۹۸ | از ساعت ۱۶
Tuesday, 16 July , 2019
امروز : سه شنبه, ۲۵ تیر , ۱۳۹۸ - 14 ذو القعدة 1440
شناسه خبر : 3569
  پرینتخانه » مبانی نظری منظر تاریخ انتشار : ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۰ - ۱۱:۴۵ | 120 بازدید |

امنیت در فضاهای آموزشی

جان لاك نخستين كسي بود كه با مطرح ساختن ديدگاه هاي جديد،‌ نظرات جديدي را در زمينه آموزش و يادگيري مطرح كرد و راه را براي تحقيقات بعدي گشود.

در طول یک قرن گذشته مفاهیمی همچون یادگیری و آموزش دستخوش تغییرات فراوانی گشته اند و تعاریف جدیدی از هر کدام ارائه شده است که بر نحوه آموزش و یادگیری در فضاهای آموزشی تاثیرات عمیقی بر جای نهاده است.تا پیش از قرن بیستم یادگیری در واقع « به خاطر سپردن آثار و نوشته های فیلسوفان قدیم و کتاب های مدرسه» تلقی می شد.جان لاک نخستین کسی بود که با مطرح ساختن دیدگاه های جدید،‌ نظرات جدیدی را در زمینه آموزش و یادگیری مطرح کرد و راه را برای تحقیقات بعدی گشود.در طول یک قرن گذشته نظریات زیادی در زمینه نحوه ایجاد یادگیری و فعالیت های ذهن در حین یادگیری صورت گرفته است و نتایج حاصل از تحقیقات به عمل آمده، تاثیری بس عمیق در نگرش به آموزش کودکان و نوجوانان پدید آورد و بنیادهای روش ها و شیوه های آموزشی را به کلی دگرگون ساخت.
از سوی دیگر با ایجاد این تغییرات زیربنایی در نحوه‌ی آموزش در مدارس،‌رفته رفته لزوم تغییرات در معماری فضاهای آموزشی نیز آشکار شد.یکی از مهم ترین مسایلی که امروزه در طراحی مدارس در دنیا اهمیت یافته است،‌مساله امنیت فضاهای آموزشی است. دانش آموزان ارزشمندترین و شاید آسیب پذیرترین منابع ما هستند.بنابراین حفاظت از آنها باید یک اولویت برای هرکس که در ارتباط با برنامه ریزی مدرسه است ، باشد.مدیران و طراحان مدرسه باید منابع بالقوه خطرآفرین و هزینه توجه به این تهدیدات وانتظارات جامعه را ، شناسایی و درک کنند.
به طور کلی خطرات محیطهای آموزشی در سه دسته عمده قرار می گیرند:
۱- سوانح طبیعی
۲- تصادفات
۳- جرایم
منظور از سوانح طبیعی حوادثی همچون طوفان،بوران،سیل و گردباد است. تصادفات عموماً شامل لغزیدن،افتادن و تصادفات وسایل نقلیه است وجرایم شامل تیراندازی ، ارتباط بامواد،بی بندوباری ، تهاجم و خشونت های فیزیکی می باشند.
وظایف معماران برای ایجاد محیط های آموزشی ایمن در ۵ حیطه کلی دسته بندی می شود که باید در طراحی مورد توجه قرار گیرند:
۱- نظارت
۲- ورود / خروج
۳- موانع فیزیکی
۴- توجه به اصول روانشناسی در طراحی
۵- ارتباطات

نظارت
نظارت به صورت « نگاه از بالا به کسی یا چیزی » تعریف می شود. نظارت می تواند به دو طریق ایجاد شود: حقیقی و ادراکی. با افزایش نظارت ( یا افزایش حس نظارت ) جرایم کاهش می یابند.برای ایجاد نظارت می توان از راهکارهای زیر استفاده کرد:
– نورپردازی مناسب در فضاهای داخلی و خارجی .
– طراحی محوطه به گونه ای که نقاط مخفی و دور از دید به حداقل برسند.
– مکان یابی پنجره های فضاهای اداری به نحوی که کارکنان بتوانند بیشترین نظارت را بر دانش آموزان در هنگام تفریح داشته باشند.
– طراحی فضاهای داخلی و راهروها به گونه ای که نقاط کور و دور از دید به حداقل برسند.
– استفاده از ابزارهای کنترل الکترونیکی و دوربین های مدار بسته.
– به حداقل رساندن گوشه ها و شکاف ها در حین طراحی.
– طراحی فضای کمدها به گونه ای که ازدحام سبب ایجاد آسیب نشود.

‌ورود و خروج
ورود و خروج به فضای آموزشی باید تحت کنترل و نظارت باشد و ورود افراد مجرم به داخل فضای آموزشی نباید به آسانی صورت گیرد و در صورت وقوع این حادثه، کارکنان مدرسه باید بتوانند به نقاط مختلف مدرسه دسترسی داشته باشند. لذا استفاده از راهکارهای زیر می تواند در افزایش ایمنی از این جنبه مفید باشد:
– طراحی فضایی مناسب ، ایمن و در دسترس کارمندان برای کلیدهای قفل های ایمنی و درها.
– طراحی یک ورودی به غیر از ورودی اصلی برای دسترسی به ساختمان با حداقل آسیب از جانب مجرمین.
– به حداقل رساندن تعداد ورودی ها به منظور ایجاد کنترل بیشتر بر ورود و خروج.
– طراحی خروجی ها و مسیرهای مناسب برای مواقع اضطراری.

موانع فیزیکی
منظور از موانع فیزیکی ،‌راهکارهایی است که احتمال آسیب دیدن دانش آموزان را در صورت وقوع هر گونه جرم و جنایت به حداقل برساند:
– استفاده از جدول در کناره مسیرهای اتومبیل رو به منظور جلوگیری از ایجاد آسیب به دانش آموزان در هنگام فرار مجرمین.
– استفاده از شیشه های نشکن و محافظ در مناطقی که نیاز به ایجاد پنجره های خارجی وجود دارد.
– تقسیم بندی فضاها به گونه ای که تعداد زیادی از دانش آموزان در یک فضا قرار نگیرند و یا رویکرد سنتی « متفرق کردن و غلبه یافتن ».
– استفاده از پارتیشن ها برای جداسازی فضاهایی که مورد استفاده قرار نمی گیرند.

‌توجه به اصول روانشناسی در طراحی
طراحی محیطی می تواند استرس را در محیط آموزشی به حداقل برساند و لذا امنیت روحی ـ روانی دانش آموزان را تامین کند. استفاده از راهکارهای زیر در این رابطه مؤثر است:
– سرو صدا عامل تحریک و استرس است . انتخاب مناسب محصولات و سیستم های ساختمانی می تواند سر و صدا و در نتیجه استرس را کاهش دهد.
– طراحی فضاها به گونه ای که ازدحام ایجاد نشود احتمال وقوع خطرات ناشی از ازدحام کاهش یابد.
– ایجاد فضاهایی با طراحی مناسب و زیبا حس تعلق خاطر و غرور دانش آموزان را نسبت به محیط آموزشی افزایش می دهد و احتمال خرابکاری ها را کم می کند.

ارتباطات
منظور از ارتباطات آن است که امکان ایجاد ارتباط میان کارکنان مدرسه در داخل مدرسه و همچنین کارکنان با نیروهای امدادی نظیر آتش نشانی و اورژانس تا حد امکان تسهیل شود تا در صورت وقوع هرگونه حادثه ای کمک رسانی در کمترین زمان ممکن صورت گیرد.

محیط فیزیکی هر انسانی را تحت تاثیر قرار می دهد.این امر اهمیت دارد که از اثراتی که طراحی مدرسه بر روی استفاده کنندگان از ساختمان می گذارد ، آگاه باشیم .معماران در واقع اصلی ترین کسانی هستند که در طراحی محیط فیزیکی آموزشی نقش دارند و تحقیقات ، پرسش ها و کار با مدرسه و کارکنان اورژانس در زمان طراحی مدارس توسط آنها می تواند امنیت را افزایش دهد. همچنان که مسایل ایمنی در مدرسه مورد توجه قرار می گیرند،کیفیت آموزش نیز ارتقاء می یابد.با احساس آسایشی که ناشی از حس امنیت است، دانش آموزان می توانند بهتر بر روی تجربه های آکادمیک تمرکز بیابند و در نتیجه سطح آموزشی در مدرسه و به تبع آن در جامعه ارتقاء می یابد.

منابع
* قاضی زاده، بهرام – ۱۳۷۶ – اصول و معیارهای طراحی فضاهای آموزشی- انتشارات سازمان نوسازی و توسعه و تجهیز مدارس- تهران.
* صفوی ، امان الـ… – ۱۳۷۷ – تدارک محیط یادگیری و مدیریت آن –مدیریت در آموزش و پرورش – دوره پنجم، زمستان ۱۳۷۷ – شماره مسلسل ۲۰ .

* A. Lackney, Jeffery- Ph.D., A.I.A., R.E.F.P.- Last Updated: February 2003- 33 Principles of Educational Design- Engineering Professional Development- University of Wisconsin-Madison-http://www.edfacilities.org/.
* Lam , Mark – Sep 1, 2005 – School Security: Priority Protection-
http://asumag.com/mag/university_priority_protection/index.html.
* T. Biehle , James – Jan 1, 2000 – Facility Planning: Designing Safer Schools http://asumag.com/mag/university_designing_safer_schools/index.html.

نویسنده : مهدیه حسینی |
برچسب ها
,
به اشتراک بگذارید
تعداد دیدگاه : ۰
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.